'Doe eens normaal man', 'U draait, meneer Bos' en 'U bent eigenlijk de bedrijfspoedel van het kabinet Rutte': drie politieke voorbeelden van een directe persoonlijke aanval. Voor deze drogreden waarschuwden we u al in ons Argumentenalarm. Uit onderzoek blijkt nu dat mensen dit type drogreden inderdaad onredelijk en weinig overtuigend vinden. Maar er is een andere drogreden die mensen nog lager waarderen: het dreigement.
De UvA onderzocht hoe mensen reageren op drie verschillende drogredenen: de indirecte aanval, de directe aanval en het dreigement. Het publiek vindt deze drogredenen inderdaad niet overtuigend of redelijk. De minst erge overtreding is daarbij de indirecte aanval.
Deze jij-bak ('tu quoque' betekent 'jij ook') wijst op inconsequenties tussen handelen en woorden. Het is in de dagelijkse communicatie een veelgebruikte drogreden. 'Moet jij nodig zeggen' volgt immers geregeld op adviezen over afvallen, sporten, rustiger rijgedrag enzovoorts. In ons Argumentenalarm leest u hoe u het beste met deze drogreden kunt omgaan.
Een stuk onredelijker vinden uw luisteraars of lezers de directe persoonlijke aanval. Hierbij verwijt uw gesprekspartner u iets of scheldt de ander u uit. Hij noemt u bijvoorbeeld 'een zeurder', 'onredelijk' of 'dom'. Deze drogreden vonden proefpersonen in het UvA-onderzoek veel onredelijker dan de indirecte aanval op de persoon.
Maar het allerergste vonden de proefpersonen het dreigement oftewel de drogreden ad baculum. Eerder schreven we al dat ouders meesters in deze drogreden zijn. Uit het onderzoek van de UvA blijkt nu dat uw publiek deze drogreden erger vindt dan een directe aanval of een indirecte aanval.
U doet er dus goed aan niet te dreigen in een discussie. Begaat uw gesprekspartner in een publiekelijke discussie zo'n drogreden, weet dan dat hij al punten heeft verloren bij het publiek. Met een goede strategie kunt u daarna nog meer punten scoren, waardoor u anderen eerder overtuigt.
Karin Pijper
Datum: 08-08-2012